Deze studie gaat over gehoorzaamheid, iets waar we vaak best wel moeite mee hebben. Er zijn veel momenten in de Bijbel beschreven waar het gaat over mensen die gehoorzaamheid ook niet makkelijk vinden. Wat me opvalt is dat juist het tegenovergestelde zo vaak een cruciale rol speelt, namelijk: ongehoorzaamheid. Zo ook bij Mozes over wie we het deze week hebben. Mozes, de man die met God sprak als met een vriend, mocht vanwege zijn ongehoorzaamheid het beloofde land niet in. Hij had twee keer op de rots geslagen, terwijl God dat niet had gezegd. Eén keer was genoeg.
Ik vind dit altijd wel een heel zware straf. Ben je 120 jaar geworden en heb je de laatste veertig jaar van je leven door de woestijn gelopen met een heel eigenwijs volk, mag je niet meer het doel, het beloofde land bereiken en daar naar binnen gaan. Ja, dat is hoe we dat menselijk bekijken. Want toch is Gods plan met Mozes uitgekomen, hij heeft het volk uit Egypte geleid en heel de weg door de woestijn naar Kanaän gebracht.
Hoe Mozes’ leven begon, met gehoorzaamheid!
Dat had je ook niet gedacht bij zijn geboorte, toen had hij eigenlijk gedood moeten worden in de Nijl, zoals alle pasgeboren jongetjes. Maar doordat de vroedvrouwen ongehoorzaam waren aan het bevel van de farao (en daarmee gehoorzaam aan God!) bleef Mozes leven. Je kent het verhaal waarschijnlijk wel, de vroedvrouwen die de soldaten van de farao zeiden: “We kunnen er ook niets aan doen, die Hebreeuwse vrouwen zijn zo sterk dat de kindertjes al geboren zijn als we komen!”
Zo bleef Mozes leven en zijn moeder verborg hem drie maanden. Ook dat was gehoorzaamheid aan God! Daarna bedacht ze een plan, ongetwijfeld door God zelf in haar hart gelegd en ze legde haar baby in een mandje in de Nijl, met de hoop dat hij gevonden zou worden. En inderdaad, en het was nog wel de dochter van de farao die hem uit het water van de Nijl liet halen. Het water dat zijn dood had moeten zijn gaf hem nu juist het leven. Zo groeide Mozes op aan het hof en werd onderwezen in alle wijsheid van Egypte.
Als prins van Egypte had hij een machtige positie, hij was gewend gehoorzaamd te worden. En juist toen hij het verlangen kreeg zijn eigen volk te helpen, vertrouwde hij eerst op zijn eigen kracht. Het resultaat was dat hij een Egyptenaar doodsloeg. Hierdoor moest hij vluchten naar Midian.
En dan: loopt het mis?
Maar God gebruikt alles in het leven van Mozes om hem ‘bekwaam’ te maken voor het doel wat God met hem voor ogen had. En zo kwam hij, na veertig jaar aan het hof in alle rijkdom, veertig jaar in Midian, achter de schapen, weg uit Egypte. En wat doet God dan in die veertig jaar? Van een prins die in drift iemand doodsloeg, werd hij daar bij de schapen tot de zachtmoedigste man op aarde. En zo kon hij de man worden die God gebruikte om het volk te bevrijden uit Egypte.
Ik vind het altijd mooi hoe realistisch de Bijbel is. Ideaal in deze geschiedenis zou zijn dat Mozes direct naar Egypte teruggaat als God hem bij de brandende braamstruik die opdracht geeft. Maar nee, Mozes ziet de taak die God voor hem heeft helemaal niet zitten. Want hoe zou hij de farao kunnen vertellen dat God zegt: “Laat Mijn volk gaan?” Hij kan niet eens uit zijn woorden komen!
Zo kunnen mijn omstandigheden voor mij ook een reden zijn om te aarzelen God te gehoorzamen als Hij mij roept voor een taak. Maar God weet het! Wat een bemoediging dat Hij dan ook voor een oplossing zorgt.
Mozes’ broer Aaron is al onderweg en die zal ‘de mond’ van Mozes zijn tegenover de farao. Wauw, God bereid de weg zodat wij gehoorzaam kunnen zijn aan wat Hij van ons vraagt. Mozes heeft veertig jaar lang geduld geleerd bij het hoeden van de schapen. Wat een voorbereiding op de volgende veertig jaar in de woestijn om het volk Israël te leiden naar het Beloofde Land. Maar het betekende niet dat alles toen van een leien dakje ging. Als hij van de berg Sinai naar beneden komt en ziet hij dat het volk een gouden kalf heeft gemaakt kan hij zich niet meer beheersen en gooit de twee stenen tafelen kapot.
Mozes in het Nieuwe Testament
Hier valt er nieuw licht op de oude bekende geschiedenissen. We zien daar hoe God kijkt naar gebeurtenissen die wij op het eerste gezicht maar moeilijk kunnen begrijpen.
– Mozes sloeg twee keer op de rots en in 1 Korinthe 10 lezen we over de reis in de woestijn iets bijzonders: Die rots was Christus. Misschien maakt dat meer duidelijk waarom God dit gebeuren zo ernstig neemt dat Mozes het land niet in mag. (God heeft Mozes wel vanaf de berg Tabor – op wonderbaarlijke wijze en met eigen ogen – het hele land laten zien!)
– Johannes 1 zegt ook iets cruciaals: ‘de wet is door Mozes gegeven, de genade en de waarheid zijn door Jezus gekomen’. En de diepere geestelijke betekenis is dan dat de wet (Mozes) je niet in het beloofde land kan brengen. Jozua doet dat wel, en Joshua betekent: Jezus!
– Hebreeën 11 geeft ons een bijzonder kijkje achter de schermen van Mozes’ leven:
vers 23 – 29
Door het geloof werd Mozes, toen hij geboren was, drie maanden lang door zijn ouders verborgen, omdat zij zagen dat het een heel bijzonder kind was. En zij waren niet bevreesd voor het bevel van de koning. Door het geloof heeft Mozes, toen hij groot geworden was, geweigerd een zoon van de dochter van de farao genoemd te worden. Hij koos ervoor liever met het volk van God slecht behandeld te worden dan voor een ogenblik het genot van de zonde te hebben. Hij beschouwde de smaad van Christus als grotere rijkdom dan de schatten in Egypte, want hij had het loon voor ogen. Door het geloof heeft hij Egypte verlaten zonder bevreesd te zijn voor de toorn van de koning. Want hij bleef standvastig, als zag hij de Onzichtbare. Door het geloof heeft hij het Pascha ingesteld en het besprenkelen met het bloed, opdat de verderver van de eerstgeborenen hen niet zou treffen. Door het geloof zijn zij door de Rode Zee gegaan als over het droge. Toen de Egyptenaren dat ook probeerden te doen, zijn ze verdronken
Het valt me op dat je door het geloof gehoorzaam kan zijn aan wat God van je vraagt. Daarom heeft Mozes’ moeder hem verborgen. En we lezen hoe Mozes in gehoorzaamheid besloot om bij zijn volk te willen zijn. Het ging hem niet om de schatten van Egypte. Zo droeg hij toen al de smaad van Christus. We zien hier dat Mozes al verder keek dan het zichtbare van dat moment. Wat een bijzondere verdieping geeft dit aan de persoon van Mozes!
Hoe vaak faal ik wel niet in mijn leven, maar elke keer wil God mij toch weer bemoedigen om in het geloof, gehoorzaam die weg te gaan die Hij voor mij heeft. Ga jij met me mee?
